Page 140 - 5_sinif_sosyal_fasikül_1-36

4. Öğrenme Alanı Demokrasi ve Cumhuriyetin Temel Nitelikleri Süreç Fasikülü - 18
5VOLTSOS-034
Açık Uçlu Sorular

1.
Okullar, öğrencileri demokratik yaşama hazırlayan önemli kurumlardan biridir. Öğrenciler burada demokrasinin
temel ilkelerinden olan seçme ve seçilme hakkı, düşünceyi ifade özgürlüğü, katılım hakkı, çoğulculuk gibi hak
ve özgürlükleri öğrenirler.

Bu metinde verilen hak ve özgürlüklere birer örnek yazınız.

Seçme ve seçilme hakkı:

Düşünceyi ifade özgürlüğü:

Katılım hakkı:

Çoğulculuk:

2. Türkiye Büyük Millet Meclisinin (TBMM) açılması ile millet yönetimde söz sahibi olmuştur. 29 Ekim 1923 tarihinde
ise cumhuriyet ilan edilmiş ve demokratik bir yönetime geçilmesinde önemli bir adım atılmıştır. Ancak bu süreçte
kadınların yönetime katılmaları mümkün değildi. Atatürk’ün; “Bizim toplumumuzun başarı gösterememesinin sebebi
kadınlarımıza karşı gösterdiğimiz ilgisizlikten doğmaktadır. Bir toplumun bir organı faaliyette bulunurken diğer organı
işlemezse o toplum felç olmuştur.” sözü doğrultusunda kadınlara; 1930’da belediye seçimlerine, 1933’te muhtarlık
seçimlerine, 1934’te ise milletvekilliği seçimlerine katılma hakkı verilmiştir.

Bu metinde yer alan kadınların da yönetime katılma hakkı elde etmeleri demokrasinin hangi ilkesi ile ilişki-
lidir?

3. Cumhuriyet ve demokrasi; halkın egemenliğine dayanan yönetim şekli olarak tanımlansa da iki kavram arasında
farklılıkların olduğu görülmektedir. Demokrasilerde düşünce ve ifade özgürlüğü, bilim ve sanat özgürlüğü, kişi doku-
nulmazlığı hakkı, bilgi edinme hakkı gibi kavramlar daha fazla önem taşır. Demokratik yönetim anlayışının görülmediği
cumhuriyet yönetimlerinde ise bu kavramlar ile ilgili pek çok sorun yaşanmaktadır.
Buna göre bir yönetimin demokratik olup olmadığını belirleyen en önemli unsur nedir? Açıklayınız.

Sosyal Bilgiler - 5 18. HAFTA 2