Page 89 - 5_sinif_fen_süreç_fasikülü

1. SÜREÇ DEĞERLENDİRMESİ Süreç Fasikülü - 11

16. Aşağıda bir bulmacanın çözümü verilmiştir. 17. Arabaların fren sistemlerinin çalışma prensibi aşağı-
daki gibidir. Tekerleklere bağlı olan fren sisteminde
A sürücü frene bastığında balatalar diskleri sıkıştırarak
K Ğ aracın durmasını sağlar. Belirli periyotlarla balata
İ I yenisi ile değiştirilir.
L R
EŞ İ T KO L L UT ER AZ İ
G I
R K
A
Fren Sistemi
D İ NA M OM ET RE Balata
Buna göre aşağıdakilerden hangisi bu bulmaca- Disk
nın sorularından biri olamaz?

A) Bir cismin kütlesine etki eden yer çekimine ne Araba fren sistemlerinin çalışması ile ilgili aşağı-
ad verilir? dakilerden hangisi söylenemez?

B) Bir cismin değişmeyen madde miktarına ne ad A) Balata ile disk arasındaki sürtünmeden dolayı
verilir? araba durur.
C) Bir cismin ağırlığını ölçen araçlara ne ad verilir? B) Balataların belirli aralıklarla değiştirilme nedeni
sürtünme kuvvetinin aşındırıcı etkisi olduğunu
D) Bir cismin kütlesini ölçen araçlara ne ad verilir? gösterir.
C) Arabaların durması sürtünme kuvvetinin olumlu,
balataların eskimesi sürtünme kuvvetinin olum-
suz sonuçlarındandır.
D) Fren sistemlerinin çalışmasını sağlayan sürtün-
me kuvveti arabanın hareketini kolaylaştıran bir
etkendir.
18. Beren; Güneş, Dünya ve Ay’ın birbirine göre hareketlerini göstermek için Şekil-1’de verilen modeli hazırlamıştır.
Modeli hazırlarken kullandığı bağlantı parçalarının özellikleri tabloda verilmiştir.
Güneş
Dünya Bağlantı Parçaları Bağlantı Parçalarının Özelliği
Ay 1 Hareketli

2 Sabit
2 3
3 Hareketli
1 4
5 4 Hareketli
5 Hareketli

Şekil-1
Beren’in yaptığı model incelendiğinde modelin amaca uygunluğu hakkında aşağıdakilerden hangisi söyle-
nebilir?
A) Model amaca uygun olarak hazırlanmıştır.
B) Modelin amaca uygun olabilmesi için 2 numaralı bağlantı parçasının hareketli olması yeterlidir.
C) Modelin amaca uygun olabilmesi için Güneş ve Ay’ın yer değiştirmesi ve 5 numaralı parçanın sabit olması
gerekir.
D) Modelin amaca uygun olabilmesi için Ay ve Dünya’nın yer değiştirmesi ve 2 numaralı parçanın hareketli olması
gerekir.

7 11. HAFTA Fen Bilimleri - 5